ahromenka

Няма такіх. А можа гэта і лепш? Мо так і трэба? А то знянацку возьме вось гэті "аўтарытэт" да і скурвіцца. І што тады рабіць? Маральная траўма будзе вельмі вялікая.

У тым і ўся справа, што маральныя аўтарытэты не курвяцца. Яна жывуць і паміраюць бездаганнымі. Інакш гэта не аўтарытэты.

Ўсё магчыма на гэтым сьвеце. Асабліва калі жыццё доўгае. Возьмем напыклад Салжаніцына...

Ну, Салжаніцын моцна падпсаваў сваю рэпутацыю і антысемітызмам, і імперскімі комплексамі, усё гэта дэкляравалась яшчэ ў эміграцыі. Шоў з "прыездам на Радзіму" выклікала агіду нават у многіх ягоных прыхільнікаў. Так што аўтарытэт гэта... м-м-м, спрэчны.

Гэта так. Але-ж у пачатку 70-х ён лічыўся і быў такім на мой погляд...

Напачатку 70-х "аўтарытэтам" ён быў адно для інтэлігенцыі і дысыдэнтаў. А для большасці паспалітага людства - "літаратурным уласаўцам". Прынамсі. "Літгазеты" сярэдзіны і канца 70-х я памятаю вельмі добра.

Агульныя маральныя аутарытэты зяўляюцца там, дзе ў грамадстве ёсць агульная мараль. Дзе яе знайсці ў нас?

Быкава выгналі ў эміграцыю.
Ці магчыма гэта было б, калі б ён быў менавіта тым, пра каго вы пішаце?
Вятаўся на Радзіму паміраць. Ці так сустракаюць нацыі маральных аўтарытытаў, як яго сустрэлі?
Хоць пахавалі па-людзку.

Алеся Адамовіча травілі і выперлі з краіны.
...

Маральны актарытэт -- гэта не столькі сам, той хто аўтарытэт, колькі мы -- якія лічым, або не лічым кагосьці аўтарытэтам.

Сьвіта іграе караля -- кажуць ў тэатры.

"Маральны аўтарытэт" - гэта той, вакол імя каторага можна гуртавацца, каго можна падымаць на сцягі. А "пры смерці" ці "не пры смерці" - справа сто першая.
Наконт "світы" - вельмі дарэчна прыпомніць дэ Фал'ю. Заступіўся за Гарсію Лорку (апошняму гэта не дапамагло). Падпісаў знакаміты ліст супраць Франка. Адмовіўся прыняць запрашэнне дыктатара і паехаў паміраць у Аргентыну, дзе так і застаўся маральным аўтарытэтам і для франкістаў, і для іх ворагаў.
"Маральны аўтарытэт" - нават не чалавек. Гэта набор кшталтаў, якія даспадобы пераважнае большасці, гэта ў нечым кампрамісная постаць, у каторай кожны знаходзіць тое, што хоча знайсці...

— Тут, понимаете, в чем дело? Издалека придется начать. Вот Анджей Вайда сказал Семену Букчину{*?}, что если бы поляки только боролись с режимом, и не снимали бы кино, не писали бы книг, то Польша была бы сегодня Беларусью. Я если я переверну это и скажу: "Если бы мы не только митинговали, но снимали бы кино и писали книги, то Беларусь была бы уже не хуже Польши, или там Чехии?"

— Как это? С одной стороны, причем тут кино и книги, когда речь идет о режиме, а с другой стороны, и кино снимается, и книги выходят. Темнишь ты чего-то?

— Ничего не темню. Просто кино бывает разное, хорошее и плохое. Бывает кино — искусство для искусства, за него премии дают в Каннах, как тому же Вайде, или там Форману. А бывает другое кино, для премий, за них дают как раз не премии, а хрен с маслом. И за людей, делателей такого кино, не считают.

— Ты, что ли, судить будешь, какое кино люди делают, а кого за людей не считать. Не много ли на себя берешь?

— Многовато, согласен. Но среди нас, людей, так принято. Мы все норовим по Гамбургскому счету.

— Ты совсем обнаглел. Себя уже априорно в люди зачислил, а про всех остальных еще рассуждать будешь. В приличном обществе за такие вещи рыло принято чистить.

— Справедливая критика. Но больше подставиться, чем я уже подставился, трудно. Но тут, видите, что важно, чтобы люди стремились делать именно хорошее кино, а не — лишь бы понравится главному члену жюри, а не лишь бы — для нас и так сойдет. Конкуренция должна быть, соревнование, агон, как говорили греки. И для всякого кина есть только одно место, тот самый агон, где решается, хорошее это кино или плохое, по-человечески ли оно сделано. Нет у нас в Минске, Анджея Вайды, а в Польше есть, но решается это не в Варшаве, и не в Минске, а в Каннах. И не можете вы учредить в Минске своего "витязя" вместо "пальмовой ветви", или, скажем, свой "Листопад", что бы самим решать, какое кино хорошее.

— Почему не можем? Можем, и даже делаем.

— Мочь то вы можете, и делать — делайте, но не забывайте, что это уже другое кино началось. Теперь конкурируют между собой уже не фильмы Вайды и Кюстурицы, а Канны с Минском. И так во всем.

— Так что же, нам теперь, застрелиться и не жить, раз нет "пальмовой ветви" у Пташука{*?}? А у нас зато Быков {*?} есть, Василь, например.

— Вот это уже ближе. Я ж про то и говорю. Мы, конечно, любим Быкова, и Пташука любим. Но ведь не мы отвели Быкову его высокое место в соответствующем хит-параде. Но именно Быкова можно принять за точку отсчета. Предположим, что в глазах Быкова есть отраженный петро-павлов свет. Согласитесь, у такого предположения есть серьезные основания. А теперь загляните в глаза Быкова и полюбуйтесь на свое отражение. Не стану, пока, спрашивать, что вы там видите о себе. А теперь представьте, что в глаза Быкова смотрятся Лукашенко и Позняк, кто из них что видит? Кто там Сотников, а кто Рыбак?

— Ясно. Интересный разворот получается. Что же дальше?

— Так вот дальше. Где сейчас Быков? А вам так нужно бы заглянуть ему в глаза! Что вам я, что мои глаза? А вот быковские глаза куда надежнее. Он, конечно, не Петр, не Павел. Не сотвори себе кумира, повторял Он заповедь Отца небесного своего. Не будем делать из Быкова кумира, просто примем, что оценку себе в его глазах, мы можем смело принимать с высокой достоверностью. Почему же мы все еще здесь, а не в Германии, у ног его? Почему мы позволили то, что с ним сделало наше государство? Неужели с нас за это не спросит Он сам, или Петр от Его имени?

— Давай, морали потом будешь читать, ближе к делу?

— Простите, иногда срываюсь? Совесть, знаете ли, стыд, и все такое — Быков в Германии. Но относительно нашей баррикады — на какой он стороне? Ведь, что нам тут торчать, если он не с нами? Неправильная, тогда, это сторона.

— Действительно? А как же быть? Быков-то в Германии.

— Так давайте и осмотримся, не так много людей, из которых можно составить компетентное жюри для нашего кина. Но каждый из них должен делать свое хорошее кино. Кто из этих людей на нашей стороне баррикады. Где Дударев{*?}, где Алексиевич{*?}? А то мы все о Баранкевиче да Шушкевиче заботимся.

Няма. Тым больш безумоўных.

Баюся, што з цяперашняй нашай быдлізацыяй гаворку трэ' будзе весці не пра маральнага аўтарытэта, а пра аўтарытэтнага пастуха.

Міхалок?

Для абмежаванай узроставай групы. Большасць, асабліва ў правінцыі, яго не ведае зусім.

Мiхалок

Ужо згадваўся шаноўным jamayk. А ці ведаюць пра яго пенсіянер з Паставаў ці выхавацелька дзіцячага садку з Жодзіна?

Iной час на двары. Не патрэбны маральныя устоi у сённяшнiм грамадстве. Пажылыя жывуць успамiнамi пра маладосць, тады яны патрабавалiся (I больш таго - былi). Маладыя заняты барацьбой за здабыванне грошаў. У юнацтва аўтарытэты - тэлевiзiйныя героi... А калi гаворыць пра частку людзей, якiх у Беларусi абзываюць "свядомымi" - многiя падцвердзяць: гэта Мiхалок.

А можна падумаць Быкаў камусці быў не да сракі, акрамя дэкадэнствуяшчай інтэлігенцыі.

Гадоў 12-15 таму Васіль Быкаў быў у Беларусі паважаны абсалютна ўсімі. І інтэлігенцыяй, і маргіналамі, і нават "саўкамі". Нават тымі, хто яго не чытаў (хаця ў школе, зрэшты, "праходзілі"). Біяграфія, пазіцыя, арэол "ганімага рэжымам чалавека" і г.д. Быкава я заспеў яшчэ жывым. І пахаванне яго добра памятаю, калі праспект на пахаванне перакрылі, больш падобных прэцэдэнтаў на маёй памяці за 46 гадоў не было. Прабачце, сп. Антон, з Быкавым напрыканцы 90-х я сітуацыю ведаю дасканала. Вы тады, як не памыляюся, вучыліся ў малодшых класах кіеўскай школы.

Ну, па-першае, памыляецеся. Па-другое, калі гэта была апеляцыя да майго ўзросту, то Вашая асабістая прысутнасць там робіць вас крыніцай бясспрэчнай істыны тады і толькі тады, калі асабіста Вы былі знаёмыя са статыстычна значымай колькасцю прадстаўнікоў шырокіх народных масаў ад нізоў да вярхоў. Калі так --- тады няхай.

Пахаванне --- яшчэ не азнака. На пахаванне Высоцкага прыйшло больш за мільён людзей. Калі зараз, не дай Б-г, памрэ Міхалок --- фіг яго ведае, колькі будзе тады.

"ганімага рэжымам чалавека"
То бок прычынай паяўлення такіх аўтарытэтаў была агульная сістэмная незадаволенасць уладай? Можа, ў гэтым праблема?

Там, акрамя "ганімага", быў цэлы комплекс усяго. Непаганы пісьменнік, франтавік, "акопная праўда", Курапаты і гэтак далей. Прынамсі, старэйшае пакаленне Быкава чытала. Пляваць я яго маглі адно маральныя ўроды, якіх нават нашыя "саўкі" падвяргалі бязлітаснай абструкцыі. Сітуацыю з Быкавым канца 80-х і асабліва 90-х я выдатна памятаю, тут я і спрачацца не буду.
Што да пахавання, то гэта акурат і паказчык. Як, безумоўна, і з Высоцкім - таксама "маральны аўтарытэт".
Вось Менск, праспект Скарыны, аналаг Хрышчаціка:

А малодшае?

"праспект Скарыны, аналаг Хрышчаціка"
Гм. Я, канечне, разумею Вашую аўтарытэтнасць у гэтых пытаннях, але давайце ўсё-такі без павучання першакласнікаў --- я ўсё-такі маю некаторае ўяўленне, што такое праспект Незалежнасці.

Малодшае, калі на той момант, ведала Быкава добра. І стаўленне да яго было абсалютна станоўчае, нягледзячы на тое, што Быкава вывучалі па школьных праграмах. Не ведалі пра Быкава хіба што зацятыя гопнікі. Што тычыцца Міхалка - гэта з'ява хутчэй субкультурніцкая і ўзорстава-абмежаваная, прамы аналаг В. Цоя.
Пахаванне Цоя, між іншым, вельмі добра памятаю, на Рубінштэйна-13. Як і самога Цоя, яшчэ жывога. Калі зараз расказваю, як у 1989 нават выпіваў з ім партвэйн на другім паверсе рок-клуба, на мяне глядзяць як на мумію -- маўляў, а Вярцінскага яшчэ не заспеў7